SLUŽBE ZA TRANSFIZIJU KRVI

 

Pokazatelji kvaliteta rada u službama za transfuziju krvi definisane su u sledećim oblastima:

1.      Prikupljanje krvi,

2.      Prerada prikupljene krvi,

3.      Kontrola kvaliteta komponenata krvi,

4.      Primena nacionalnih standarda kvaliteta u procesu rada službi za transfuziju krvi,

5.      Dokumentnost u procesu rada službi za transfuziju krvi.

 

  Obavezni pokazatelji kvaliteta koji se prate u službama za transfuziju krvi su:

·         prosečan broj davanja krvi dobrovoljnih davalaca po lekaru,

·         prosečan broj laboratorijskih analiza koji se obavljaju za pacijente po lekaru,

·         formiran registar davalaca krvi,

·         procenat namenskih (porodičnih) davanja krvi,

·         procenata davanja krvi na terenu (u mobilnim timovima),

·         primena upitnika za davaoce krvi,

·         primena nacionalnih kriterijuma za selekciju davalaca krvi,

·         broj prikupljenih jedinica krvi prema strukturi kesa,

·         primena nacionalnog algoritma obaveznih testiranja uzoraka krvi davalaca na markere transfuzijskih transmisivnih infekcija,

·         procenat transfundovanih jedinica cele krvi,

·         procenat primenjenih eritrocita osiromašenih leukocitima,

·         primena nacionalnih vodiča za terapiju komponentama krvi,

·         uspostavljene formalne procedure za evidentiranje posttransfuzionih reakcija,

·         uspostavljene standardne operativne procedure rada,

·         uspostavljene formalne procedure za kontrolu kvaliteta komponenata krvi,

·         evidencija o prijemu i distribuciji jedinica krvi uzetih iz drugih ustanova,

·         postojanje formalizovane procedure za prijavu neusaglašenosti i incidenata.

 

Ciljevi kvaliteta u ovoj oblasti su definisani na osnovu Nacionalnih standarda koji su doneti maja meseca 2006.godine od strane Ministarstva zdravlja, Preporuka za primenu, upotrebu i obezbeđenje kvaliteta komponenata krvi (12 izdanje) i Pravilnika o bližim uslovima zadravstvene delatnosti u zdravstvenim ustanovama (Sl. Glasnik RS, br.43/06).

Prosečan broj davanja krvi po lekaru u službama za transfuziju krvi zdravstvenih ustanova Raškog okruga se kreće od 656.5 davanja po lekaru u OB Novi Pazar do 1260.33 davanja u OB Kraljevo što čini okružni prosek od 1018.8 davanja koji je manji od preporučenog nacionalnog standarda od 1500 davanja po lekaru. Prosečan broj pregledanih DDK po lekaru u ovoj službi OB Novi Pazar iznosi 711.0 a u OB Kraljevo 1453.67, što na okrugu daje vrednost ovog pokazatelja od 1156.6 (grafikon br. 22). Vrednosti ovih pokazatelja kvaliteta rada su u 2009.godini niži od vrenosti u 2008.godini. Prosečan broj laboratorijskih analiza po lekaru se kreće od 15140 u BSTK Novom Pazaru do 25407.67 u BSTK Kraljevo što daje prosek za okrug od 21300.6.

Grafikon br. 22

 Davanje krvi u mobilnim timovima je zastupljeno i u službi za transfuziju krvi OB Kraljevo gde iznosi 23.19% za nivo ustanove i u službi za transfuziju krvi OB Novi Pazar  gde iznosi 6.25%, odnosno 18.83% za nivo Raškog okruga, što je manje  od preporučenog standarda od 50%.

Kada su u pitanju odbijeni davaoci preporučeni standard je 15±3% a za broj namenskih davanja da bude <1%. Na teritoriji Raškog okruga navedeni pokazatelji su prikazani u tabeli br.6.

 

Tabela br. 6 Pokazatelji kvaliteta u oblasti prikupljanja krvi

pokazatelj

cilj kvaliteta

Raški okrug

BSTK Kraljevo

BSTK Novi Pazar

odbijeni davaoci

15±3%

11.9%

13.29%

7.66%

namenska davanja

<1%

43.46%

30.22%

82.18%

 

U BSTK Novi Pazar prikupljaju se samo jedinice ŕ 450ml krvi kako je i preporuka nacionalnog standarda dok se u ovoj službi u Kraljevu u prošloj godine prikupilo 486 jedinice ŕ 350ml što je 12.85%  prikupljenih jedinica krvi. U BSTK Kraljevo skora sva prikupljena krv se prerađuje a od ukupnog broja izdatih jedinica eritrocita 9.4% su deleukocitovani, dok je u ovoj službi u Novom Pazaru polovina prikupljene krvi je prerađeno a od ukupnog broja izdatih jedinica eritrocita 30.05% su deleukocitovani (tabela br.7).

 

Tabela br.7 Pokazatelji kvaliteta u oblasti prerade prikupljene krvi

pokazatelj

cilj kvaliteta

Raški okrug

BSTK Kraljevo

BSTK Novi Pazar

kvantitet donacije ŕ 450ml

100%

85.8%

87.1%

100%

kvantitet donacije ŕ 350ml

0%

14.2%

12.9%

0%

prerada (procesiranje) krvi

>98%

84.8%

99.5%

57.7%

izdata cela krv

<2%

11.3%

0.5%

42.3%

deleukocitovanje eritrocita

100%

12.62%

9.4%

30.05%

 

Nacionalni cilj u oblasti kontrole kvaliteta komponenata krvi je da se vrši kontrola 4 jedinice mesečno ili 1% proizvedenih jedinica. U BSTK Novi Pazar i Kraljevo od navedenih familija produkata proizvode se sve vrste i uspostavljena je procedura kontrole kvaliteta.

Analiza pokazatelja kvaliteta u oblasti dokumentovanosti procesa rada pokazuje da formiran registar davalaca krvi imaju obe službe sa teritorije okruga, u kraljevačkoj službi za transfuziju krvi je delimično uspostavljena procedura za evidentiranje posttransfuzijskih reakcija, u potpunosti za prijavu neusaglašenosti i incidenata a u istoj službi u OB Novi Pazar delimično je uspostavljena  procedura za evidentiranje posttransfuzijskih reakcija, kao i evidencija o prijemu i distribuciji krvi uzetih iz drugih ustanov, a nije uspostavljena procedura za prijavu neusaglašenosti i incidenata.

Kada su u pitanju pokazatelji kvaliteta u oblasti primene nacionalnih standarda u BSTK Kraljevo imamo realizovanu primenu upitnika za davaoce krvi, primenu nacionalnih kriterijuma za selekciju davalaca krvi, primenu nacionalnog algoritma obaveznih testiranja uzoraka krvi davalaca na markere TTI, proceduru rada i primenu nacionalnih vodiča za terapiju komponentama krvi a delimično uspostavljenu proceduru procedure za kontrolu kvaliteta komponenata krvi. U BSTK Novi Pazar imamo uspostavljenu nacionalnih kriterijuma za selekciju davalaca krvi, primenu nacionalnog algoritma obaveznih testiranja uzoraka krvi davalaca na markere TTI, procedure rada, primenu upitnika za davaoce krvi i proceduru za kontrolu kvaliteta komponenata krvi, a delimično uspostavljenu primenu nacionalnih vodiča za terapiju komponentama krvi.